วัยทองรักษาได้ไหม? คำตอบจากหมอ พร้อมวิธีดูแลให้ดีขึ้น

วัยทองมันเป็นเรื่องธรรมชาติทนๆไปเถอะเดี๋ยวมันก็หายเองเคยได้ยินประโยคแบบนี้กันมาบ้างไหมคะถ้าพี่เป็นคนนึงที่เคยได้ยินประโยคนี้วันนี้หมอจะมาเล่าความจริงบางอย่างให้ฟังค่ะมันจะเป็นความจริงที่อาจเปลี่ยนความคิดของพี่ๆไปหมดเลยก็ได้นะคะเพราะสิ่งที่คุณเคยได้ยินมาอาจไม่ใช่ความจริงทั้งหมดค่ะสวัสดีค่ะหมอเมย์นะคะ แพทย์หญิงเมชฌวิกาศ์ อารยางกูรเป็นผู้มีประสบการณ์ด้านศาสตร์ชะลอวัยที่ให้การดูแลเกี่ยวกับคนไข้วัยทองและวัยใกล้หมดประจำเดือนมาหลายท่านแล้วค่ะและคำถามที่หมอเจอจากคนไข้บ่อยมากๆนะคะก็คือเรื่องวัยทองสามารถรักษาให้หายขาดได้จริงไหมวันนี้เรามาคุยกันตรงๆค่ะก่อนอื่นหมออยากให้พี่ๆนึกภาพตามนะคะถ้าพี่เป็นคนนึงที่กำลังมีอาการร้อนวูบวาบเหงื่อออกเยอะผิดปกติตอนกลางคืนก็นอนไม่ค่อยหลับหลับก็ยากแถมยังตื่นง่ายอีกชอบตื่นมาช่วงตีสองตีสามตลอดเลยบางทีตื่นแล้วก็สว่างคาตาถึงเช้าเลยก็มีนะคะรวมไปถึงบางคนก็รู้สึกว่าน้ำหนักขึ้นง่ายขึ้นโดยเฉพาะช่วงรอบเอวที่หนาขึ้นอย่างชัดเจนแม้ว่าตัวพี่ๆเองจะกินเท่าเดิมก็ตามหลายคนนะคะพอเจอเหตุการณ์แบบนี้ก็จะไปปรึกษาคุณหมอที่โรงพยาบาลค่ะหลายท่านก็ไปตรวจสุขภาพนะคะ Package ใหญ่เชียวแต่สุดท้ายผลก็ออกมาปกติทุกอย่าง

ค่ะพี่ๆหลายคนก็อาจจะเดินกลับบ้านโดยที่คิดว่าเอ๊หรือที่เรารู้สึกไม่ดีที่สุขภาพเราแย่ลงมันเป็นเพราะเราขี้เกียจดูแลตัวเองหรือเปล่านะพี่ๆไม่ได้คิดไปเองคนเดียวนะคะมันเป็นสิ่งที่ผู้หญิงหลายล้านคนทั่วโลกกำลังเจอปัญหานี้อยู่เลยค่ะเพราะการตรวจสุขภาพทั่วไปไม่ได้ถูกออกแบบมาเพื่อจับสัญญาณของฮอร์โมนที่กำลังเปลี่ยนแปลงอยู่ในร่างกายของพี่ๆค่ะโดยเฉพาะในช่วงวัยใกล้หมดประจำเดือนที่จะมีการแกว่งของฮอร์โมนขึ้นๆลงๆอยู่ตลอดเวลาทำให้ผู้หญิงจำนวนมากถูกบอกว่าปกติดีนะทั้งๆที่จริงๆแล้วกำลังเกิดการเปลี่ยนแปลงครั้งใหญ่อยู่ในร่างกายของพี่ๆค่ะทีนี้กลับมาที่คำถามหลักของเรานะคะว่าวัยทองสามารถรักษาให้หายขาดได้ไหมก่อนอื่นเราต้องทำความเข้าใจก่อนค่ะว่าคำว่าวัยทองมันไม่ใช่โรคนะคะมันคือการเปลี่ยนแปลงตามธรรมชาติของรังไข่ของเราที่ทำงานลดลงเมื่อระยะเวลาผ่านไปถึงช่วงวัยวัยหนึ่งค่ะดังนั้นถ้าจะบอกว่าจะรักษาวัยทองให้หายขาดเหมือนการรักษาไข้หวัดหมอคงต้องบอกว่ามันไม่ใช่แบบนั้นนะคะอย่างที่หมอได้ย้ำไปค่ะว่าวัยทองมันไม่ใช่โรคแต่สิ่งที่หมออย่างเราจะทำได้นะคะจะเป็นการดูแลและปรับสมดุลของฮอร์โมนให้กลับเข้าสู่สมดุลอีกครั้งหนึ่งเพื่อให้ร่างกายของพี่ๆและระบบต่างๆ

ที่อยู่ในร่างกายสามารถทำงานได้ใกล้เคียงกับสภาวะปกติมากที่สุดค่ะทีนี้แล้วมันทำงานอย่างไรหมอขออนุญาตอธิบายง่ายๆแบบนี้ค่ะเมื่อรังไข่ของเราทำงานลดลงจะทำให้ฮอร์โมนเอสโตรเจนและโปรเจสเตอโรนค่อยๆลดลงเช่นกันค่ะฮอร์โมนตัวนี้ไม่ได้ควบคุมแค่เรื่องของประจำเดือนเพียงอย่างเดียวนะคะเขายังควบคุมระบบต่างๆในร่างกายอีกเยอะมากๆเลยยกตัวอย่างนะคะเช่นระบบควบคุมอุณหภูมิค่ะทำให้พี่ๆหลายคนอาจมีอาการร้อนวูบวาบหรือเหงื่อแตกกลางดึกขึ้นมาได้รวมไปถึงเรื่องของระบบประสาทค่ะทำให้พี่ๆหลายคนก็จะมีอาการวิตกกังวลมากขึ้นนอนหลับยากขึ้นและหลับไม่สนิทและอีกอย่างคือเรื่องของระบบเผาผลาญค่ะเมื่อเราเข้าสู่วัยใกล้หมดประจำเดือนระดับฮอร์โมนที่รวนไปทำให้เราอ้วนง่ายขึ้นโดยเฉพาะช่วงรอบเอวค่ะสิ่งที่เราทำได้นะคะคือการเข้าไปดูแลสมดุลเหล่านี้เพื่อให้ระบบต่างๆที่หมอได้ยกตัวอย่างมากลับมาทำงานได้อย่างเป็นปกติอีกครั้งหนึ่งค่ะโดยเราจะใช้สามแนวทางนี้ค่ะแนวทางแรกนะคะคือการใช้ฮอร์โมนทดแทนหรือเราจะเรียกเขาว่า Hormone Replacement Therapy ค่ะเรียกย่อๆว่า HRT นะคะซึ่งแนวทางนี้จะเป็นวิธีที่ใช้กันอย่างแพร่หลายและมีหลักฐานทางการแพทย์รองรับมากมายเลยค่ะว่าช่วยลดทั้งเรื่อง

ของอาการร้อนวูบวาบอาการเหนื่อยเพลียช่วยแก้ปัญหาเรื่องของอาการนอนไม่หลับรวมไปถึงช่วยรักษามวลกระดูกในระยะยาวได้ด้วยเช่นกันทีนี้หมอต้องบอกก่อนเลยค่ะว่าการใช้ฮอร์โมนไม่ได้เหมาะสำหรับทุกคนนะคะเราต้องมีการประเมินสมดุลรวมถึงการประเมินความเสี่ยงอย่างใกล้ชิดค่ะไม่ว่าจะเป็นประวัติมะเร็งในครอบครัวความเสี่ยงมะเร็งเต้านมรวมไปถึงโรคหลอดเลือดต่างๆที่อาจมีปัญหาเพิ่มขึ้นจากการใช้ฮอร์โมนผิดประเภทดังนั้นนะคะพี่ๆท่านไหนที่กำลังสนใจเรื่องของฮอร์โมนทดแทนอยู่ต้องอยู่ภายใต้การดูแลของคุณหมออย่างใกล้ชิดนะคะห้ามไปซื้อกินเองตามที่เขาโฆษณาเด็ดขาดเลยแนวทางที่สองนะคะคือเรื่องของการปรับพฤติกรรมค่ะหลายคนจะมองว่าเรื่องของการปรับพฤติกรรมไม่ใช่เรื่องสำคัญใช่ไหมคะแต่จริงๆแล้วมันเป็นเรื่องที่สำคัญมากๆเลยนะคะเพราะพฤติกรรมสุขภาพที่ดีจะเป็นพื้นฐานให้เรามีสุขภาพที่ดีทั้งในปัจจุบันและในอนาคตค่ะยกตัวอย่างการปรับพฤติกรรมนะคะอย่างแรกเช่นการปรับเรื่องของความเครียดค่ะเพราะความเครียดจะทำให้ร่างกายของเราหลั่งฮอร์โมนความเครียดที่ชื่อว่าคอร์ติซอลออกมาเยอะเกินไปค่ะฮอร์โมนตัวนี้หากเยอะเกินไปและหลั่งผิดเวลาอาจทำให้พี่ๆมีปัญหาเรื่องของตื่นกลางดึกใน

เวลาเดิมๆเช่นช่วงตีสองตีสามได้ค่ะอีกอย่างหนึ่งที่ควรจะปรับนะคะคือเรื่องของพฤติกรรมสุขภาพการนอนค่ะทั้งเรื่องของการปรับห้องนอนให้ถูกสุขลักษณะเรื่องของปรับนิสัยการนอนให้เป็นเวลาเรื่องนี้สำคัญมากเลยนะคะเพราะหากพี่ๆนอนหลับไม่ดีหลับไม่มีคุณภาพก็ถือว่าเป็นความเครียดหนึ่งของร่างกายเช่นกันในระยะยาวก็จะเพิ่มการอักเสบในร่างกายได้ค่ะและอีกเรื่องหนึ่งที่ควรทำไม่แพ้กันนะคะคือเรื่องของการออกกำลังกายค่ะไม่ใช่แค่การคาร์ดิโออย่างเดียวแต่สิ่งที่คนในวัยสี่สิบบวกควรทำคือการเพิ่ม Resistance Exerciseหรือการออกกำลังกายแบบมีแรงต้านค่ะเพราะมวลกล้ามเนื้อที่ลดลงก็เป็นสาเหตุทำให้พี่ๆลงพุงได้ง่ายขึ้นได้เช่นกันและแนวทางที่สามนะคะเป็นแนวทางที่สำคัญมากหากพี่ๆคนไหนกำลังสนใจอยากจะตรวจฮอร์โมนจะต้องเลือกวันตรวจติดตามอาการให้เหมาะสมนะคะเพราะเรื่องของฮอร์โมนเพศของเราเนี่ยมันไม่ได้อยู่นิ่งๆคงที่ตลอดทั้งเดือนนะคะมันจะมีการขึ้นๆลงๆตามรอบเดือนตามธรรมชาติแบบนี้หากเลือกวันตรวจไม่เหมาะสมอาจทำให้การแปลผลเพี้ยนไปอีกแบบหนึ่งได้เลยนะคะหมอมีคนไข้ท่านหนึ่งค่ะอายุสี่สิบเจ็ดปีพี่สาวท่านนี้มาปรึกษาหมอเพราะมีปัญหาเรื่องของนอนไม่หลับต่อเนื่องกันมาสอง

ปีแล้วค่ะพยายามปรับพยายามแก้ทุกวิถีทางแต่อาการของพี่เขาก็ยังไม่ดีขึ้นค่ะจนสุดท้ายต้องไปพึ่งยานอนหลับไปตรวจที่โรงพยาบาลคุณหมอก็บอกว่าสุขภาพแข็งแรงดีทุกอย่างเลยจนพี่เขารู้สึกว่าหรือเขาต้องยอมแพ้และทนกับสิ่งนี้ไปตลอดชีวิตหรือเปล่าวันนั้นเรามีโอกาสได้เจอกันและมีการตรวจฮอร์โมนเกิดขึ้นค่ะหลังจากที่เราตรวจฮอร์โมนและมีการปรับสมดุลฮอร์โมนไปเชื่อไหมคะว่าพี่เขากลับมานอนหลับสนิทหลับดีได้ในเวลาเพียงแค่สี่สัปดาห์หลังเริ่มการรักษาเท่านั้นค่ะสิ่งเหล่านี้ไม่ใช่เรื่องมหัศจรรย์เกินจริงที่ไหนเลยนะคะแต่มันการเรียนรู้และเข้าใจร่างกายของเราแก้ปัญหาอย่างตรงจุดค่ะดังนั้นหากคุณเป็นคนหนึ่งที่กำลังคิดว่าเรื่องวัยทองมันเป็นเรื่องปกติแล้วคงต้องทนแบบนี้ต่อไปหมออยากจะบอกว่านั่นไม่ใช่ตัวเลือกเดียวของพี่ๆนะคะเพราะอาการวัยทองเราสามารถดูแลและปรับสมดุลให้อาการดีขึ้นได้จริงค่ะแต่เราต้องเริ่มจากการประเมินให้ถูกต้องและแก้อย่างตรงจุดอาการเหล่านี้ก็จะดีขึ้นไม่ใช่การคาดเดาหรือซื้อผลิตภัณฑ์ที่เขาโฆษณาตามกระแสไปเพียงอย่างเดียวเพราะนั่นจะไม่ใช่การแก้ปัญหาที่ตรงจุดค่ะใครที่มีอาการแบบที่หมอเล่าให้ฟังไปก่อนหน้านี้นะคะไม่ว่าจะเป็นอาการร้อนวูบวาบเหนื่อยเพลีย

ง่ายรู้สึกว่าเอวหนาขึ้นพุงหนาขึ้นน้ำหนักขึ้นง่ายหรืออาการนอนไม่หลับวิตกกังวลเยอะอยากให้ลองสำรวจตัวเองก่อนนะคะว่าตัวเองเนี่ยอาการเข้าข่ายกับข้อไหนบ้างพี่ๆคนไหนที่อยากให้หมอช่วยประเมินหรือช่วยดูแลเกี่ยวกับเรื่องฮอร์โมนสามารถนัดหมายเข้ามาปรึกษากันได้เลยนะคะหมอยินดีดูแลค่ะ