ฮอร์โมนเอสโตรเจนต่ำ อาการเป็นอย่างไร เช็กสัญญาณ (อ้างอิงงานวิจัย)

รู้กันไหมคะว่าอาการของฮอร์โมนเอสโตรเจนต่ำไม่ได้มีแค่อาการร้อนวูบวาบเพียงอย่างเดียวนะคะวันนี้หมอจะพาพี่ๆทุกคนไปทำความรู้จักกับอาการเอสโตรเจนต่ำทีละอาการเลยค่ะว่ามีอาการอะไรบ้างและมีอาการอะไรบ้างที่หลายๆคนมองข้ามคิดว่าเป็นเรื่องของอายุที่มากขึ้นแต่จริงๆแล้วเป็นอาการของฮอร์โมนต่ำลงโดยตรงเลยค่ะสวัสดีค่ะหมอเมย์นะคะแพทย์หญิงเมชวิกาศ์ อารยางกูรหมอเป็นแพทย์ผู้มีประสบการณ์ด้านศาสตร์ชะลอวัยที่ให้การดูแลเกี่ยวกับคนไข้วัยทองและคนไข้วัยใกล้หมดประจำเดือนมาหลายรายมากแล้วค่ะก่อนอื่นหมออยากให้พี่ๆทุกคนทำความเข้าใจก่อนเลยนะคะว่าฮอร์โมนเอสโตรเจนเขาไม่ได้ทำหน้าที่เพียงแค่เรื่องของประจำเดือนอย่างที่หลายๆคนเข้าใจผิดอยู่นะคะแต่ตัวฮอร์โมนเอสโตรเจนเองเขายังทำหน้าที่ดูแลหลายๆระบบในร่างกายของเราเลยค่ะไล่มาตั้งแต่เรื่องของสมองเรื่องของการนอนหลับเรื่องของผิวพรรณเรื่องของอารมณ์รวมไปถึงเรื่องของกระดูกและเรื่องสุขภาพหัวใจด้วยเช่นกันค่ะดังนั้นเวลาที่ฮอร์โมนเอสโตรเจนมันเริ่มต่ำลงมันเลยมาตูมทีเดียวกันหลายๆอาการเลยจนทำให้พี่ๆหลายคนรู้สึกงงๆว่าเอ๊ะมันเกิดอะไรขึ้นกับร่างกายของเรากันแน่นะหรือรู้สึกว่ามันนัวๆอธิบายไม่ถูกไม่สามารถแยกเป็นอาการได้ว่านี่คืออาการของโรคอะไรกันแน่

เพราะจริงๆแล้วมันกำลังรบกวนทั้งระบบในร่างกายของพี่ๆเลยค่ะสิ่งที่หมอเจอเป็นประจำนะคะก็คือพี่ๆที่อายุประมาณสี่สิบกว่าๆจะเข้ามาแล้วก็ถามหมอว่าพี่อ่ะไม่รู้ว่าพี่เป็นอะไรกันแน่พี่รู้สึกแค่ว่าพี่เปลี่ยนไปพี่ไม่เป็นตัวของตัวเองแล้วไปตรวจสุขภาพประจำปีหรือไปหาหมอที่โรงพยาบาลผลตรวจเลือดก็จะออกมาปกติทุกอย่างเลยค่ะคุณหมอเขาก็จะบอกว่าเออพี่ปกตินะพี่ไม่ได้เป็นอะไรเลยพี่แค่พักผ่อนไม่เพียงพอทำให้สาวๆหลายๆ ท่านกลับมาพร้อมผลเลือดใบหนึ่งแล้วก็บอกว่าเอออาจจะเป็นเพราะว่าเราแก่ขึ้นเราพักผ่อนไม่เพียงพอหรือเราเครียดเรื่องงานมากเกินไปแต่จริงๆแล้วไม่ใช่เลยค่ะเพราะอาการเหล่านี้มันเกี่ยวพันกับเรื่องของฮอร์โมนโดยตรงเลยและอีกอย่างที่ทำให้หลายๆคนพลาดนะคะเพราะสาวๆหลายคนจะผูกคำว่าอาการวัยทองกับคำว่าหมดประจำเดือนแล้วเท่านั้นแต่จริงๆแล้วไม่ใช่เลยค่ะเพราะอาการของฮอร์โมนเอสโตรเจนที่ลดต่ำลงหรืออาการของวัยใกล้หมดประจำเดือนสามารถมาได้ตั้งแต่ห้าถึงสิบปีก่อนหมดประจำเดือนจริงๆหรือแปลว่าคุณสามารถเริ่มมีอาการของวัยทองได้ตั้งแต่ช่วงที่คุณยังมีประจำเดือนมาปกติได้เลยนะคะทีนี้หลายคนก็จะเริ่มถามแล้วค่ะแล้วพี่จะรู้ได้ยังไงว่าอาการที่พี่กำลังเป็นอยู่ใช่สัญญาณของฮอร์โมนเอสโตรเจนที่ลดต่ำลงหรือเปล่า

หมออยากให้พี่ๆสังเกตง่ายๆเลยนะคะว่าอาการเหล่านี้เขาจะไม่ได้มาเดี่ยวๆค่ะให้พี่ๆดูเป็นแพทเทิร์นว่าคุณมีอาการเหล่านี้มาพร้อมๆกันทีละหลายๆอาการหรือเปล่าถ้ามีก็ใช่เลยค่ะเป็นสัญญาณของฮอร์โมนเอสโตรเจนที่เริ่มลดต่ำลงแล้วหมอจะพาพี่ๆไปทำความรู้จักกับเจ็ดสัญญาณของฮอร์โมนเอสโตรเจนที่ลดต่ำลงไปดูกันเลยค่ะกลุ่มที่หนึ่งเป็นเรื่องของอาการนอนและอาการร้อนวูบวาบค่ะเป็นอาการคลาสสิคเลยนะคะเพราะตัวฮอร์โมนเอสโตรเจนเขาจะทำหน้าที่ควบคุมเกี่ยวกับระบบควบคุมอุณหภูมิในร่างกายของเราค่ะเมื่อระดับฮอร์โมนเอสโตรเจนมันลดต่ำลงร่างกายจะเข้าใจว่าตอนนี้เราร้อนอยู่หรือเปล่านะแม้ว่าเราจะเปิดแอร์เย็นฉ่ำมากก็ตามทำให้หลายๆคนจะมีปัญหาเรื่องการนอนหลับตามมาด้วยค่ะบางคนต้องตื่นมากลางดึกเพราะอาการร้อนวูบวาบหรือเหงื่อออกมากบางคนถึงขั้นต้องลุกมาเปลี่ยนเสื้อผ้าตอนกลางดึกเลยก็มีนะคะกลุ่มที่สองคือเรื่องของสมองและความจำค่ะบางคนจะมีอาการแบบนี้จะรู้สึกว่าสมองตื้อขี้หลงขี้ลืมคิดอะไรไม่ค่อยออกเคยเป็นกันไหมคะที่เปิดประตูห้องเข้าไปแล้วก็แบบเฮ้ยเราจะมาหยิบอะไรอ่ะนึกไม่ออกว่าอยากจะพูดอะไรสักอย่างแต่ว่ามันติดอยู่ที่ปากได้แต่พูดคำว่าอันนั้นน่ะอะไรอะไรอ่ะอันนั้นน่ะ

อ่ะแล้วคนที่จะเดาได้ก็มักจะเป็นลูกเป็นหลานหรือว่าเป็นพี่น้องของเราเสมอเลยค่ะตัวเราเองกลับเดาไม่ออกนี่ล่ะค่ะเป็นสัญญาณของฮอร์โมนเอสโตรเจนที่ลดต่ำลงซึ่งส่งผลกระทบต่อการทำงานของสมองเราโดยตรงเลยค่ะกลุ่มที่สามคือเรื่องของอารมณ์ค่ะหลายๆคนจะเจอปัญหาอารมณ์แปรปรวนหงุดหงิดง่ายทั้งๆที่เมื่อก่อนเนี่ยไม่เคยหงุดหงิดง่ายแบบนี้เลยนะอยู่ๆก็หงุดหงิดง่ายขึ้นขี้โมโหง่ายขึ้นเรื่องเล็กๆน้อยๆก็หงุดหงิดขึ้นมาแล้วเพราะว่าตัวฮอร์โมนเอสโตรเจนค่ะจะทำงานร่วมกับฮอร์โมนโปรเจสเตอโรนในการควบคุมสารสื่อประสาทในสมองของเราค่ะเมื่อระดับฮอร์โมนตัวนี้มันเริ่มแกว่งหรือว่าเริ่มผิดเพี้ยนไปจะทำให้สมองของเราควบคุมอารมณ์ได้ยากขึ้นกลุ่มที่สี่ค่ะคือเรื่องของรูปร่างและระบบเผาผลาญของพี่ๆค่ะตัวฮอร์โมนเอสโตรเจนตัวนี้เขาทำหน้าที่ควบคุมเกี่ยวกับการเผาผลาญไขมันในร่างกายด้วยนะคะช่วยให้ร่างกายของเราเก็บสะสมไขมันที่บริเวณสะโพกหรือบริเวณต้นขาซึ่งเป็นรูปแบบที่จะปลอดภัยกว่าค่ะแต่เมื่อระดับฮอร์โมนเอสโตรเจนที่มันลดต่ำลงค่ะร่างกายของเราจะเปลี่ยนรูปแบบการเก็บไขมันทันทีโดยเขาจะเปลี่ยนมาเก็บบริเวณหน้าท้องแทนทำให้หลายๆท่านรู้สึกว่าเอวหนาขึ้นทั้งๆที่กินน้อยแล้ว

เปลี่ยนจากเอวไซส์Mเป็นไซส์XLในเวลาเพียงไม่กี่เดือนเท่านั้นเองและที่ร้ายไปกว่านั้นนะคะไม่ใช่แค่เรื่องของไขมันที่อยู่รอบเอวเท่านั้นเขายังเพิ่มการสะสมไขมันในรูปแบบของVisceralFatค่ะซึ่งไขมันในช่องท้องตัวนี้เป็นไขมันที่อันตรายมากเลยค่ะทำให้เราเกิดโรคต่างๆตามมามากมายไม่ว่าจะเป็นโรคไขมันพอกตับรวมไปถึงเพิ่มความเสี่ยงของการเกิดภาวะดื้ออินซูลินที่เป็นต้นเหตุของโรคเบาหวานความดันไขมันที่จะตามมาในอนาคตด้วยนะคะกลุ่มที่ห้าค่ะอาการที่เกี่ยวข้องกับทางเดินปัสสาวะและจุดซ่อนเร้นของผู้หญิงค่ะหมออยากจะบอกเลยนะคะว่านี่เป็นปัญหาที่ผู้หญิงหลายๆคนหลีกเลี่ยงที่จะพูดค่ะทำให้แบบประเมินอาการที่คลินิกของหมอเนี่ยหมอจะมีช่องให้ติ๊กคำว่าช่องคลอดแห้งเอาไว้ด้วยค่ะฮอร์โมนเอสโตรเจนที่ลดต่ำลงทำให้ผนังช่องคลอดของเรานั้นสูญเสียความชุ่มชื้นไปค่ะมีอาการเจ็บแสบโดยเฉพาะขณะมีเพศสัมพันธ์หรือบางคนจะมีปัญหาติดเชื้อทางเดินปัสสาวะง่ายขึ้นปัสสาวะเล็ดราดง่ายขึ้นนี่ก็เป็นอาการหนึ่งของฮอร์โมนเอสโตรเจนที่ลดต่ำลงได้เช่นกันค่ะกลุ่มที่หกนะคะคืออาการทางผิวพรรณและเส้นผมค่ะฮอร์โมนเอสโตรเจนสัมพันธ์กับความชุ่มชื้นของผิวหนังเรามากเลยนะคะเมื่อระดับฮอร์โมนเอสโตรเจนลดต่ำลงหลายๆ

คนจะมีปัญหาผิวแห้งผิวแตกง่ายขึ้นตามมารวมถึงบางคนเนี่ยจะรู้สึกว่าผมบางง่ายขึ้นผมร่วงง่ายขึ้นจะสังเกตได้จากแสกกลางที่เริ่มกว้างขึ้นค่ะและสุดท้ายกลุ่มที่เจ็ดนะคะเป็นกลุ่มที่มองไม่เห็นแต่เป็นกลุ่มที่สำคัญและอันตรายที่สุดเลยค่ะคือเรื่องของสุขภาพกระดูกและสุขภาพหัวใจค่ะตัวฮอร์โมนเอสโตรเจนเองเขามีหน้าที่รักษาสมดุลเกี่ยวกับการสลายและการสร้างกระดูกค่ะเมื่อฮอร์โมนเอสโตรเจนลดต่ำลงจะทำให้ร่างกายของเราสลายกระดูกได้เร็วกว่าการสร้างกระดูกค่ะจะตามมาด้วยปัญหากระดูกบางกระดูกพรุนง่ายขึ้นแต่ประเด็นก็คือโรคนี้เป็นโรคที่ไม่มีอาการค่ะหลายๆคนกว่าจะมารู้ตัวก็กระดูกหักซะแล้วซึ่งไปถึงตอนนั้นมันก็สายเกินไปแล้วนะคะส่วนเรื่องของสุขภาพหัวใจเนี่ยเอสโตรเจนก็มีความสำคัญมากเช่นกันหลายๆคนจะเริ่มสังเกตได้ว่าพออายุเข้าใกล้เลขห้านะคะระดับค่าไขมันในเลือดก็จะเริ่มค่อยๆสูงขึ้นทีละนิดรวมไปถึงสุขภาพหัวใจที่จะค่อยๆแย่ลงด้วยเช่นกันค่ะจากที่หมอเคยดูแลพี่ๆในวัยสี่สิบต้นๆมาหลายคนหมอกล้าบอกเลยค่ะว่าไม่มีใครเข้ามาปรึกษาหมอด้วยอาการเพียงอาการเดียวเลยนะคะแต่จะมายกเซ็ตยกแพ็คเกจกันเลยบางคนจะมาทั้งอาการร้อนวูบวาบเหงื่อออกง่ายนอนไม่หลับช่องคลอดแห้งรู้สึกว่าน้ำหนักขึ้นง่าย

ลดน้ำหนักยากบางคนมีอาการใจสั่นหรือบางคนไปตรวจมาแล้วเจอภาวะกระดูกพรุนแบบนี้จะเป็นปัญหายกเซตที่หมอเจอได้บ่อยเลยค่ะแล้วเกือบทุกคนนะคะก็จะพูดประโยคคล้ายๆกันเลยค่ะว่าพี่นึกว่าพี่เป็นคนเดียวไอเจ้าอาการแบบนี้แต่จริงๆแล้วไม่ใช่เลยค่ะนี่เป็นแพทเทิร์นเป็นเซตของอาการทางฮอร์โมนพอคนไข้ของหมอได้ทราบเรื่องนี้ได้ตรวจฮอร์โมนได้รู้ว่าอาการเหล่านี้มันเกิดจากอะไรก็คลายความกังวลไปได้เยอะเลยค่ะเพราะอาการเหล่านี้เราสามารถปรับแก้ได้มันไม่ใช่โรคร้ายอะไรเลยนะคะถ้าพี่ๆคนไหนฟังมาถึงตรงนี้แล้วรู้สึกว่าตรงกับตัวเองหลายข้ออย่าเพิ่งตกใจนะคะแต่มันเป็นสัญญาณหนึ่งที่กำลังบอกว่าฮอร์โมนในร่างกายของเรามันกำลังเริ่มเปลี่ยนแปลงไปแล้วค่ะและอาการเหล่านี้เราไม่ต้องทนกับมันเราสามารถปรับและแก้ไขกลับเข้าสู่สมดุลอีกครั้งหนึ่งได้ค่ะใครที่ไม่มั่นใจว่าอาการของเราเองเข้ากับอาการของฮอร์โมนเอสโตรเจนต่ำไหมหรือไม่มั่นใจว่าร่างกายของพี่ๆกำลังเจอกับปัญหาฮอร์โมนแปรปรวนหรือเปล่าสามารถนัดหมายเข้ามาปรึกษากันได้เลยนะคะหมอยินดีดูแลค่ะ